پشت پرده گسترش رهبانیت چیست؟ وقتی یأس و شکست، انسان را از جامعه دور میکند
پشت پرده گسترش رهبانیت چیست؟ وقتی یأس و شکست، انسان را از جامعه دور میکند
رهبانیت چگونه از دل شکست و ناکامیهای اجتماعی سر برمیآورد؟ حضرت آیتالله مکارم شیرازی با بررسی انگیزههای روانی و اجتماعی این پدیده، معتقد است شکست میتواند برای برخی افراد به فرصتی برای اصلاح و بازسازی تبدیل شود، اما در برخی دیگر، زمینهساز یأس، بدبینی، انزوا و گریز از مسئولیتهای اجتماعی شود؛ تا جایی که حتی تنپروری و بیتحرکی نیز گاه در پوشش یک رفتار مقدس مذهبی ظاهر میشود.
به گزارش پایگاه فکر و فرهنگ مبلغ، رهبانیت در برخی دورههای تاریخی، تنها یک انتخاب معنوی و مذهبی نبوده، بلکه میتواند واکنشی روانی و اجتماعی به شکستها و بحرانهای فردی و جمعی تلقی شود؛ واکنشی که در برخی موارد، فرد را از حضور فعال در جامعه دور کرده و به انزوا و گریز از واقعیت سوق میدهد.
پرسش :
انگیزههای روانی و اجتماعی شکلگیری و گسترش «رهبانیّت» چیست؟
پاسخ :
حضرت آیتالله مکارم شیرازی در بررسی عوامل پیدایش و گسترش پدیده «رهبانیت»، با اشاره به ارتباط آن با شکستهای اجتماعی، توضیح میدهد که شکست میتواند در افراد و جوامع مختلف، آثار متفاوتی بر جای بگذارد. به اعتقاد وی، برخی افراد و جوامع پس از تجربه شکست، به جای تسلیم شدن، ضعفهای خود را شناسایی و برای اصلاح آنها تلاش میکنند؛ اما در مقابل، در افرادی که روحیهای منفی و غیرفعال دارند، شکست ممکن است به یأس، بدبینی، فاصله گرفتن از اجتماع و پناه بردن به دنیای تخیلات منجر شود.
وی رهبانیت را در چنین شرایطی نوعی واکنش منفی روانی در برابر ناکامیهای اجتماعی میداند؛ وضعیتی که در آن، فرد به جای مواجهه با واقعیت و تلاش برای اصلاح شرایط، اهداف و آرمانهای خود را در جهانی ذهنی و دور از واقعیت جستوجو میکند.
آیتالله مکارم شیرازی همچنین معتقد است که در برخی موارد، افراد تنپرور و ناتوان ممکن است از عنوان رهبانیت به عنوان پوششی برای پنهان کردن روحیه واقعی خود استفاده کنند و بیتحرکی و گریز از مسئولیت را در قالب یک رفتار مقدس مذهبی نشان دهند.
بر این اساس، میتوان گفت که از نگاه این تحلیل، شکلگیری و گسترش رهبانیت در برخی جوامع، علاوه بر عوامل مذهبی، با زمینههای روانی و اجتماعی همچون شکست، یأس، بدبینی، انزوا و گریز از مسئولیت نیز ارتباط داشته است.
منبع: حوزه؛ از کتاب «پیدایش مذاهب»، حضرت آیتالله مکارم شیرازی
- چرا پیامبر(ص) ازدواج را «نصف دین» دانست؟ راز نگاه متفاوت اسلام به زن و مرد
- ثواب برای کشتن مورچه؟ روایت عجیب متون زرتشتی از «خرفستران» و مجازاتهای هزاران تازیانهای
- چه کسانی به سعادت آخرت میرسند؟ هشدار قرآن درباره میل پنهان به برتریجویی
- عسکرنشین عرشآشیان؛پادگان عباسی خانقاه سیر و سلوک
- چه رابطهای میان توکل و تلاش وجود دارد؟ آیا توکل و تلاش با یکدیگر منافات دارند؟
- خطر واقعی هوش مصنوعی کجاست؟ وقتی فناوری جلوتر از فرهنگ حرکت میکند
- معماری روح در خانه؛ چگونه مادری خستگیناپذیر باشیم نه خشمگین؟
- نوجوان امروز با نسل ما فرق دارد؛ اشتباهی که بسیاری از والدین هنوز تکرار میکنند
- وقتی اخلاق پشت در سیاست میماند/ مهاجری: در تجمعات شبانه، به اسم دین به چهرههای سیاسی فحاشی میکنند/ اصولگرایان باید کمی مؤدبتر و متخلقتر باشند!
- «بحران بلوغ» یا سرکشیهای نوجوانان؟؛ نشانههای شایع اضطراب در نوجوانان