فیبر نوری بدون اینترنت آزاد، مزیت رقابتی ندارد / رفع فیلترینگ؛ شرط مهاجرت کاربران به اینترنت ثابت؟

فیبر نوری بدون اینترنت آزاد، مزیت رقابتی ندارد / رفع فیلترینگ؛ شرط مهاجرت کاربران به اینترنت ثابت؟

با وجود توسعه شبکه فیبر نوری و افزایش پوشش اینترنت ثابت در کشور، استقبال کاربران از این سرویس همچنان با چالش‌هایی مواجه است. حامد بیدی، کنشگر حق اینترنت، در گفت‌وگو با خبرآنلاین می‌گوید کیفیت اینترنت فیبر نوری تنها به سرعت و زیرساخت وابسته نیست و عواملی مانند فیلترینگ، اختلال اینترنت، هزینه‌های جانبی و کاهش اعتماد کاربران به آینده اینترنت نیز بر تصمیم آنها برای مهاجرت از اینترنت همراه به اینترنت ثابت اثر می‌گذارد.

تینا مزدکی_ توسعه شبکه فیبر نوری در حالی به‌عنوان یکی از راهکارهای ارتقای کیفیت و سرعت اینترنت ثابت دنبال می‌شود که تجربه کاربر از اینترنت صرفاً به کیفیت زیرساخت دسترسی محدود نیست. کاربری که پس از اتصال به فیبر نوری همچنان برای دسترسی به بخشی از سرویس‌ها و پلتفرم‌های مورد نیاز خود با فیلترینگ، اختلال یا نیاز به ابزارهای دور زدن محدودیت‌ها مواجه است، ممکن است تفاوت محسوسی میان کیفیت اسمی شبکه و کیفیتی که در عمل تجربه می‌کند احساس نکند. به این ترتیب، فیلترینگ می‌تواند بخشی از مزیت‌هایی را که قرار است اینترنت ثابت پرسرعت، به‌ویژه فیبر نوری، برای کاربر ایجاد کند تحت‌تأثیر قرار دهد.

این مسئله از آن جهت اهمیت دارد که تصمیم کاربر برای مهاجرت از اینترنت همراه به اینترنت ثابت تنها بر اساس سرعت و کیفیت فنی شبکه گرفته نمی‌شود و به ارزش نهایی این سرویس در تجربه روزمره او نیز بستگی دارد. اگر کاربر احساس کند محدودیت‌های دسترسی در هر دو نوع شبکه همچنان پابرجاست و برای استفاده از اینترنت آزاد باید هزینه و پیچیدگی بیشتری را تحمل کند، انگیزه او برای پرداخت هزینه راه‌اندازی و اشتراک یک سرویس جدید می‌تواند کاهش پیدا کند. در چنین شرایطی، پرسش مهم این است که آیا توسعه پوشش فیبر نوری به‌تنهایی می‌تواند تقاضای اینترنت ثابت را افزایش دهد یا سیاست‌های مرتبط با دسترسی آزاد به اینترنت نیز باید همزمان مورد توجه قرار گیرند؟

حامد بیدی، کنشگر حق اینترنت، می‌گوید توسعه فیبر نوری لزوماً به معنای توسعه اینترنت نیست. به گفته او، فیبر نوری یک زیرساخت ارتباطی است که می‌تواند برای شبکه ملی اطلاعات هم استفاده شود و بنابراین نمی‌توان کیفیت فیبر نوری را مستقیماً معادل کیفیت اینترنت دانست.

او معتقد است توسعه فیبر نوری سال‌هاست در برنامه دولت‌ها قرار دارد، اما همزمان در حوزه اینترنت رویکرد محدودکننده ادامه داشته و حتی در سال‌های اخیر محدودیت‌های بیشتری نیز ایجاد شده است.

فیبر نوری به‌تنهایی کیفیت اینترنت را تضمین نمی‌کند

حامد بیدی، کنشگر حق اینترنت:« باید بین زیرساخت شبکه و خود اینترنت تفاوت قائل شد.»

به گفته حامد بیدی، فیبر نوری یک زیرساخت ارتباطی است که هم می‌تواند برای شبکه ملی اطلاعات و هم برای دسترسی به اینترنت استفاده شود؛ بنابراین صرف توسعه فیبر نوری لزوماً به معنای بهتر شدن کیفیت اینترنت نیست.

او افزود:« اگر دسترسی آزاد به اینترنت وجود داشته باشد، توسعه فیبر نوری می‌تواند به بهبود کیفیت اینترنت کمک کند. با این حال، مشکل اصلی اینترنت امروز بیشتر از آنکه به نحوه دسترسی کاربران مربوط باشد، به محدودیت‌های موجود در سامانه‌های شبکه و نگاه محدودکننده به ترافیک بین‌المللی مربوط می‌شود.»

فیلترینگ در طول سال‌ها ذی‌نفعان اقتصادی خود را ایجاد کرده است

حامد بیدی در گفت‌وگو با پرشین آنلاین و در پاسخ به این پرسش که چرا فیلترینگ همچنان ادامه دارد، گفت: «فیلترینگ اتفاق جدیدی نیست. از زمان گسترش اینترنت، به‌ویژه با توسعه استفاده از اینترنت در تلفن‌های همراه، فیلترینگ نیز به موازات آن گسترش پیدا کرده و ذی‌نفعان خود را ایجاد کرده است؛ چه در میان شرکت‌هایی که مشخصاً در زمینه زیرساخت فیلترینگ فعالیت می‌کنند و چه در حوزه‌های دیگری مانند اپراتورها و بخش‌های دیگر. بنابراین درست است که رفع فیلترینگ می‌تواند منافع اقتصادی قابل‌توجهی برای دولت، اپراتورها و مردم داشته باشد، اما ساختار فعلی نیز در همه این سطوح ذی‌نفعان خود را ایجاد کرده است. بنابراین من بیشتر انگیزه فیلترینگ و دلایل استمرار آن را در حوزه‌های سیاسی، اجتماعی و امنیتی می‌بینم تا اقتصادی.»

او در ادامه گفت:« فیلترینگ ارتباط مستقیمی با نوع دسترسی مردم به اینترنت، چه از طریق اینترنت ثابت و چه همراه، ندارد.»

حامد بیدی، کنشگر حق اینترنت:«تصمیم‌گیری درباره اینکه کدام سایت‌ها و پلتفرم‌ها فیلتر یا مسدود شوند، پیش از آنکه اینترنت به مرحله دسترسی کاربران برسد انجام می‌شود.»

بیدی توضیح داد پس از اعمال این سیاست‌ها، اینترنت باقی‌مانده از طریق شبکه‌های ثابت و همراه در اختیار اپراتورها و کاربران قرار می‌گیرد. بنابراین، مسئله اصلی فیلترینگ پیش از مرحله دسترسی کاربران اتفاق می‌افتد و به نوع شبکه‌ای که کاربر برای اتصال به اینترنت انتخاب می‌کند، وابسته نیست.

حامد بیدی، کنشگر حق اینترنت در پرشین آنلاین